مراسم گلاب گیری کاشان | آیین سنتی مردم ایران

 

به اردیبهشت ماه که می‌رسیم، گردشگران زیادی آماده سفر به کاشان می‌شوند. کاشان شهر گل و گلاب در این ماه پذیرای مسافران بسیاری از تمام شهرهای ایران است که هم برای سیاحت و هم برای خرید انواع عرقیجات آمده‌اند. می‌توانید از نزدیک شاهد مراسم گلابگیری کاشان باشید و بهترین محصولات را به طور مستقیم از مردم این منطقه خریداری کنید. برای کسب اطلاعات کامل درباره زمان برگزاری مراسم گلاب گیری کاشان ، بهترین شهرهای کاشان برای تماشای این جشنواره، این مطلب از مجله گردشگری فلای‌ تودی را از دست ندهید.

در این مطلب از فلای تودی می‌خوانید…
نمایش

بدون شک جشنواره گلاب گیری کاشان از معروفترین جاهای دیدنی کاشان به شمار می‌رود. قدمت برگزاری جشن گلاب گیری، به ۷۰۰۰ سال پیش باز می‌گردد. سال‌ها پیش، باستان شناسان آثاری از گل های سرخ را در منطقه سیلک پیدا کردند که نقوش گل در اشیای باستانی آن باقی مانده بود. همچنین جهانگرد معروف فرانسوی، شاردن، به هنگام بازدید از کاشان، به دشت های گل سرخ در این منطقه اشاره کرده است. از این رو با توجه به فراوانی گل ها، گلاب گیری به شیوه سنتی، به اصلی ترین و مهمترین پیشه مردمان کاشان تبدیل شد.

تاریخچه مراسم گلاب گیری در کاشان

جالب است بدانید، برای نخستین بار ایرانیان توانستند با استفاده از روش تقطیر، اسانس گلاب را از گل سرخ بگیرند. اگرچه امروزه گلاب کاشان شهرتی جهانی دارد، اما تولید گلاب برای اولین بار در بخش میمند استان فارس انجام شد.

فصل گلابگیری کاشان هر ساله در بهار و از اواسط اردیبهشت ماه آغاز شده و معمولا تا اواخر خرداد ادامه دارد. شما می‌توانید به راحتی با رزرو بلیط قطار کاشان خود را به این شهر زیبا برسانید و از این مراسم جذاب جا نمانید. با شروع فصل بهار و سرسبزی درختان، فصل گلاب گیری کاشان هم شروع می‌شود.

نکته مهم: به دلیل تفاوت ارتفاع، گل‌های مناطق گرمسیرتر مثل نیاسر و قمصر زودتر (اوایل اردیبهشت) باز می‌شوند و مناطق کوهستانی‌تر مثل برزک، تا اواخر خرداد میزبان جشنواره هستند.

  • بهترین ساعت بازدید: باید سحرخیز باشید! مراسم چیدن گل‌ها از سپیده‌دم تا قبل از طلوع آفتاب انجام می‌شود؛ چراکه گل‌های چیده شده در آفتاب، عطر و کیفیت خود را از دست می‌دهند.
  • در سفر به کاشان علاوه بر تماشای گلابگیری و خرید سوغاتی از انواع عرقیجات، از جاذبه های این شهر بازدید کرده و غذاهای سنتی کاشان را تجربه کنید.
زمان برگزاری جشنواره گلاب گیری کاشان

تا پیش از پیشرفت تکنولوژی و ورود دستگاه های تقطیر مدرن، مردم کاشان به شیوه‌ای سنتی و تقطیری از گل محمدی، گلاب می‌گرفتند. همین روش گلاب گیری سنتی یکی از جذابیت ها و دیدنی های استان کاشان به حساب می‌آید که سالانه گردشگران زیادی را به خود جلب می‌کند.

در روش سنتی، گل چین ها، پیش از طلوع آفتاب، گل‌ها را می‌چینند و طی یک فرآیند تقطیر ۴ تا ۷ ساعته، از آن گلاب می‌گیرند. برای تهیه گلاب از یک دیگ مسی بزرگ (۱۲۰-۱۵۰ لیتری)، نی، پارچ یا قرابه، تغار مسی (درپوش)، حوض آب و اجاق استفاده می‌شود. به طور کلی گلاب با فرآیند تقطیر، حوض آب سرد و دستگاه حرارتی تهیه می‌شود.   

گلابگیری کاشان

در ادامه به طور دقیق و کامل مراحل گلابگیری را بیان می‌کنیم

  1. چیدن گل محمدی: اولین مرحله، برداشت گل محمدی است که معمولاً در ساعات اولیه صبح انجام می‌شود تا عطر و کیفیت گل حفظ شود.
  2. آماده‌سازی دیگ گلاب‌گیری: پس از جمع‌آوری گل‌ها، آن‌ها را درون دیگ‌های بزرگ مسی می‌ریزند. دیگ‌ها بر روی اجاق‌های هیزمی یا گازی قرار می‌گیرند.
  3. افزودن آب: به مقدار مشخصی آب به دیگ اضافه می‌شود تا گل‌ها در آب شناور شده و برای فرآیند تقطیر آماده شوند.
  4. آغاز فرایند تقطیر: پس از بستن درب دیگ، بخار حاصل از جوشیدن گل‌ها و آب از طریق لوله‌هایی وارد ظرف‌های مخصوص (عمدتا ظرف‌های گِلی یا شیشه‌ای) می‌شود و در آنجا به مایع خنک و تبدیل می‌شود.
  5. جمع‌آوری گلاب: مایع جمع‌آوری شده ترکیبی از آب و اسانس گل است که گلاب نامیده می‌شود. گلاب حاصل سپس بسته‌بندی شده و برای مصرف خانگی یا تجاری به بازار عرضه می‌شود.

شهرهای کاشان نظیر قمصر، نیاسر و مشهد اردهال بهترین مکان گلاب گیری کاشان هستند. جالب است بدانید شهرستان برزک کاشان، با بیشترین سهم گل محمدی، یکی از تامین کننده‌های گلاب محسوب می‌شود. علاوه بر کاشان در سایر شهرهای ایران مانند داراب، نطنز، سمنان و شهر بادرود نیز آیین گلاب گیری برگزار می‌شود. حتی می‌توانید مراسم گلابگیری در تهران را هم در مکان‌هایی مانند پارک آب و آتش و یا سی تیر از نزدیک مشاهده کنید.

شهر/روستا فاصله تا کاشان ویژگی بارز جاذبه‌های جانبی
قمصر ۳۰ کیلومتر مشهورترین مرکز و گلاب صادراتی موزه گلاب، کارگاه‌های مدرن و سنتی
نیاسر ۳۲ کیلومتر باغ‌های پلکانی و آب‌وهوای خنک آبشار نیاسر، آتشکده، غار رییس
برزک ۴۵ کیلومتر قطب تولید انبوه و فضای بکر کوهستانی تفرجگاه چشمه احمد آباد، موزه مردم‌شناسی
مشهد اردهال ۴۳ کیلومتر آمیزه‌ای از معنویت و سنت آرامگاه سهراب سپهری
بهترین مکان گلاب گیری کاشان

بسیاری از مردم در سفر به کاشان شهر قمصر را برای تماشای گلاب گیری انتخاب می‌کنند. قدمت گلابگیری در قمصر به دوران باستان باز می‌گردد. شواهد تاریخی نشان می‌دهد که از گل محمدی و گلاب آن در طب سنتی و همچنین برای مصارف مذهبی و آرایشی استفاده می‌شده است. در طول قرن‌ها، قمصر به واسطه کیفیت و مرغوبیت گلاب خود به شهرتی جهانی دست یافته و به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز تولید و صادرات گلاب در ایران شناخته می‌شود. مراسم گلابگیری در قمصر شامل مراحل مختلفی است که با ظرافت و دقت فراوان انجام می‌شود.

  • چیدن گل: گل‌های محمدی در سحرگاه و زمانی که هنوز غنچه‌ها بسته هستند، به دست زنان و مردان قمصری چیده می‌شوند.
  • عطرگیری: گل‌های چیده شده به کارگاه‌های گلابگیری منتقل می‌شوند و در ظروف مخصوصی به نام دیگ ریخته می‌شوند. سپس آب به دیگ‌ها اضافه شده و حرارت ملایمی به آن داده می‌شود.
  • بخارگیری: با گرم شدن تدریجی دیگ‌ها، بخار معطر گل‌ها از منافذ گلبرگ‌ها خارج شده و به سمت سردکن‌ها هدایت می‌شود.
  • جداسازی گلاب: در سردکن‌ها، بخار گل‌ها خنک شده و به دو بخش گلاب و عرقیات گلاب تبدیل می‌شود.
  • نگهداری و بسته‌بندی: گلاب و عرقیات گلاب پس از جداسازی، در ظروف مخصوص بسته‌بندی شده و برای عرضه به بازار آماده می‌شوند.

قمصر در جنوب کاشان قرار دارد و برای رسین به این شهر باید ۳۰ کیلومتر رانندگی کنید. نکاتی که برای رانندگی به قمصر باید بدانید عبارتند از:

  • مسیر: برای رانندگی از کاشان به قمصر، باید از جاده‌ی جنوبی کاشان استفاده کنید.
  • فاصله: مسافت بین کاشان و قمصر ۳۰ کیلومتر است.
  • زمان: با رانندگی معمولی، طی کردن این مسافت حدود ۳۰ دقیقه زمان می‌برد.
  • وضعیت جاده: جاده‌ کاشان به قمصر در وضعیت مطلوبی قرار دارد و از آسفالت مناسبی برخوردار است.
گلابگیری قمصر

نیاسر که یکی دیگر از شهرهای معروف برای شرکت در مراسم گلابگیری است، در فاصله ۳۲ کیلومتری غرب کاشان قرار دارد. برای شرکت در گلابگیری نیاسر نیز باید قبلا از طلوع خورشید در این شهر حضور داشته باشید. پس اگر در کاشان اقامت دارید، نیم ساعت باید رانندگی کنید. سفر به نیاسر در اردیبهشت ماه و فصل گلاب‌گیری، تجربه‌ای بی‌نظیر و خاطره‌انگیز خواهد بود. اگر به نیاسر سفر کردید، از آبشار نیاسر و غار رئیس هم دیدن کنید.

منطقه اردهال، همچون نگین درخشان در میان شهرستان کاشان، در فصل گلابگیری پر از گردشگر می‌شود. دامنه‌های کوهستانی این خطه، مملو از گلستان‌های گل محمدی است. در این منطقه، کارگاه‌های گلابگیری سنتی متعددی به چشم می‌خورد که هر کدام، روایتگر قصه‌ای از مهارت و تجربه نسل‌های گذشته در این عرصه هستند. سفر به اردهال در اردیبهشت ماه، فرصتی بی‌نظیر برای تجربه طبیعت بکر و کوهستانی، تماشای گلزارهای محمدی و استشمام عطر دل‌انگیز گلاب است. مشهد اردهال، در ۴۳ کیلومتری غرب کاشان قرار دارد و با ۳۵ دقیقه رانندگی به این شهر می‌رسید.

گلابگیری در اردهال

برزک، روستایی سرسبز در دامنه کوه‌های کرکس، به عنوان مهم‌ترین و اصلی‌ترین کانون تولید گل و گلاب در کاشان شناخته می‌شود. این دیار کهنسال، با وجود شهرت کمتر نسبت به قمصر و نیاسر، قطب اصلی کشت و فرآوری گل محمدی در منطقه به حساب می‌آید. دره سرسبز برزک، با برخورداری از آب و هوای خنک و کوهستانی، شرایطی ایده‌آل برای پرورش گل محمدی فراهم کرده است.

مردمان این خطه، از دیرباز با عشق و دلبستگی به این گل معطر، زندگی خود را با کشت گل و گلاب‌گیری، عرق‌گیری، زنبورداری و کشاورزی در هم آمیخته‌اند. برزک در ۴۵ کیلومتری جنوب غربی کاشان، ۶۰ کیلومتری میمه و ۵۵ کیلومتری دلیجان واقع شده است. این روستا در مسیر جاده‌ای قرار دارد که از یک طرف به آزادراه اصفهان – تهران و از سمت دیگر به اتوبان کاشان – قم متصل می‌شود.

ما چند نوع گلاب داریم؟ این سوالی است که بسیاری از گردشگران در هنگام شرکت در مراسم گلابگیری و یا خرید گلاب موردنظر با آن روبه رو هستند. گلاب ها با توجه به روش تقطیری که به عمل می‌آیند و میزان گلی که در تهیه آنها به کار می‌رود، به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند.

  • گلاب سنگین (درجه یک): کیفیت گلاب به مقدار گلی که در آن استفاده می‌شود، بستگی دارد. برای تهیه گلاب مرغوب و باکیفیت به نام گلاب سنگین، ۳۰-۳۵ کیلوگرم گل سرخ استفاده می شود تا پس از جوشیدن آنها، گلاب سنگین به عمل آید. از این نوع گلاب، به عنوان بهترین گلاب برای مصارف خانگی یاد می‌شود.
  • گلاب سبک: در تهیه گلاب سبک از مقدار گل سرخ کمتری (حدود ۱۰-۲۰ کیلوگرم) استفاده می‌شود. این نوع گلاب به دلیل مقدار گل کمتر، از غلظت پایین تری برخوردار است که به آن گلاب سبک می‌گویند.
  • گلاب دو آتیشه: در صورتی که عمل تقطیر دو بار انجام شود، گلابی خالص تولید می‌شود که مزه تلخ‌تری نسبت به سایر گلاب‌ها دارد. حال اگر همین عمل تقطیر سه بار انجام شود، به آن گلاب سه آتیشه یا گلاب ناب می‌گویند.
  • گلاب پس آب: پس از به اتمام رسیدن فرآیند تقطیر، می‌توان پس مانده‌های گل را مجدد تقطیر کرد که در این حالت گلاب رقیقی حاصل می‌شود که کیفیت و غلظت بسیار پایین تری نسبت به سایر گلاب‌ها دارد.

فرآوری که روی گل سرخ یا همان گل محمدی صورت می‌گیرد، آن را به یک محصول شگفت انگیز هم برای مصرف خوراکی و حتی زیبایی تبدیل می‌کند. این اکسیر علاوه بر آرام بخش بودن، بوییدن آن تسکین دهنده سردرد است و به درمان بی‌خوابی نیز کمک خواهد کرد. شستشو و یا اسپری کردن گلاب روی صورت نیز به شفافیت پوست و شادابی آن نیز کمک می‌کند.

چند نوع گلاب داریم؟

برای شرکت در این مراسم هم می‌توانید به صورت شخصی (با ماشین) خود به کاشان سفر کنید و هم در تور گلاب گیری کاشان شرکت کنید. با توجه به نزدیکی کاشان به تهران، پیشنهاد ما این است با رزرو هتل های کاشان چند روزی را در این شهر دیدنی بمانید.

بهترین و پرطرفدارترین هتل های کاشان عبارتند از:

بهار به عنوان یکی از زیباترین فصل های خداوند، اوج شکوه و زیبایی خالق را به رخ می‌کشد. در بهار مقاصد جذاب زیادی وجود دارند که می‌توانید به آن سفر کنید که یکی از آنها رفتن به شهر گل و گلاب و شرکت در مراسم گلابگیری کاشان است. اواسط اردیبهشت تا خرداد زمان مناسبی است که می‌توانید از این مراسم سنتی و جذاب دیدن کنید.

کاشان یکی از مقاصد ارزان برای سفر محسوب می‌شود.همچنین پیشنهاد می‌کنیم برای لذت بردن هر چه بیشتر از این سفر متفاوت، بازدید از معروفترین خانه های سنتی کاشان را فراموش نکنید، برخی از این خانه کاربری هتل نیز دارند. برای رزرو هتل، رزرو بلیط قطار و خرید بلیط اتوبوس کاشان به صورت آنلاین و در کوتاه ترین زمان اقدام کنید و راهی شهر گل و گلاب ایران شوید.

آیا شما هم تجربه شرکت در مراسم گلاب گیری کاشان را دارید؟ تجربیات خود را با خوانندگان ما به اشتراک بگذارید.

گلاب گیری کاشان 1405 چه زمانی است؟

گلاب گیری کاشان در بهار، پیش از گرم شدن هوا، انجام می‌شود. به طور معمول این جشنواره از اواسط اردیبهشت شروع و تا اواخر خرداد ادامه پیدا می‌کند.

گلاب گیری کاشان کجا برگزار می شود؟

گلاب گیری کاشان در شهرهای قمصر، نیاسر، برزک و مشهد اردهال انجام می‌شود.

مراسم گلاب گیری قمصر کاشان چگونه انجام می‌شود؟

بسته به غلظت موردنظر، مقداری گل (10-30 کیلوگرم) را داخل دیگ مسی می‌ریزند و می‌گذارند تا در آب بجوشد. پس از گذاشتن درپوش مسی, عمل تقطیر آغاز شده و در نهایت گلاب تولید می‌شود.

سوغات کاشان چیست؟

انواع گلاب مرغوب، عرقیات کاشان، باقلوا، غنچه گل محمدی، پشمک، کلوچه کاشانی، حاجی بادام، فرش، گلیم و جاجیم از معروف‌ترین سوغات کاشان به حساب می‌آید.

قدمت کشت گل سرخ در ایران چقدر است؟

قدمت کشت گل سرخ در ایران به هفت هزار سال پیش باز می‌گردد.

بهترین گلاب کاشان برای کدام روستا است؟

کیفیت گلاب کاشان بستگی به نوع گل محمدی دارد اما بهترین گلاب های کاشان برای روستای قمصر و نیاسر است.

تفاوت گلاب «ناب» یا «سه آتیشه» با سایر انواع گلاب چیست؟

اگر فرآیند تقطیر گل محمدی سه بار انجام شود، گلاب خالص و به اصطلاح گلاب سه آتیشه حاصل می‌شود که به آن گلاب ناب می‌گویند.

آیا برای تماشای مراسم باید ورودی پرداخت کنیم؟

خیر؛ بازدید از اکثر کارگاه‌های سنتی در قمصر و نیاسر رایگان است و صاحبان کارگاه با روی گشاده از گردشگران پذیرایی می‌کنند.

چطور گلاب اصل را از تقلبی تشخیص دهیم؟

گلاب اصل شفاف و بدون رسوب است، طعم آن مایل به تلخی و گس است اما این تلخی نباید زننده باشد و بلافاصله پس از خوردن، تندی آن از بین می‌رود.

کدام منطقه برای بازدید بهتر است؛ قمصر یا نیاسر؟

قمصر: به دلیل قدمت تاریخی و باغ‌های وسیع، رسمی‌ ترین مرکز گلاب‌ گیری است.
نیاسر: به دلیل وجود آبشار و باغ‌ های پلکانی، فضای گردشگری و طبیعت‌ گردی جذاب‌تری دارد.

بهترین مسیر دسترسی به کاشان برای جشنواره چیست؟

با توجه به ترافیک سنگین جاده‌ها در اواخر هفته‌های اردیبهشت، استفاده از قطار تهران-کاشان یکی از راحت‌ترین گزینه‌هاست. همچنین مسافران می‌توانند با خودروی شخصی از طریق آزادراه تهران-قم-کاشان در کمتر از ۳ ساعت به مقصد برسند.

آیا در زمان جشنواره امکان اقامت در خانه‌های تاریخی وجود دارد؟

بله؛ یکی از جذاب‌ترین بخش‌های سفر، اقامت در بوتیک‌ هتل‌ های سنتی کاشاناست. به دلیل استقبال بسیار زیاد گردشگران در فصل گلاب‌گیری، حتما حداقل ۲ تا ۳ هفته پیش از سفر، نسبت به رزرو قطعی اقامتگاه خود در فلای‌تودی اقدام نمایید.

برای حضور در مزارع گل چه لباسی بپوشیم؟

با توجه به خنکای صبحگاه و پیاده‌روی در مناطق نیمه‌کوهستانی یا باغی، استفاده از کفش‌های راحت پیاده‌روی و همراه داشتن یک ژاکت سبک توصیه می‌شود.

  مجله گردشگری فلای تودی

هلدینگ کاسپین استانبول | خرید ملک در ترکیه | صرافی معتبر ایرانی در ترکیه | خرید و فروش طلا در ترکیه | مهاجرت به ترکیه | واردات و صادرات در ترکیه | نیازمندیهای ترکیه | اخبار ترکیه | اخبار جهانی | توریست ایران | خدمات توریستی در ایران | تورهای گردشگری ایران | هلدینگ اول | خدمات کاریابی و فریلنسری و شغل | مرجع اطلاعات ایران (همه چیز در ایران) | کیف پول و خدمات مالی و پرداخت یار | اخبار ایران | تابلو زنده قیمت ارز در ترکیه و استانبول | صرافی آنلاین ترکیه | قیمت طلا و نقره در ترکیه | سرمایه گذاری در ترکیه | جواهرات در ترکیه | نرخ لحظه ای ارزها در استانبول | قیمت دلار امروز در ترکیه | قیمت دلار استانبول امروز | قیمت لحظه ای دلار | اخبار روز ترکیه استانبول | اپلیکیشن ISTEX | اپلیکیشن قیمت لحظه ای دلار و یورو و لیر و ارزها در ترکیه | همه چیز اینجا (آنلاین شاپ ایرانیان)

  ایران توریست Iran Tourist